محمدجواد شکوری مقدم از راز و رمز موفقیت آپارات می‌گوید

قصه یوتیوب و نتفلیکس ایرانی

کد: 13980218393950005

در دسترس نیست

، تهران ، (کارخانه‌آنلاین): آپارات حالا بعد از گوگل بیشترین بازدید را در بین کاربران ایرانی داشته باشد. براساس آمارهای رسمی که از سوی سایت آپارات منتشر شده تا مرداد سال گذشته روزانه 10.5 میلیون ویدئو در این سایت تماشا شده که به گفته مسئولان این سایت معادل 119 سال تماشای ویدئو توسط یک نفر است.

قصه یوتیوب و نتفلیکس ایرانی
محمد جواد شکوری مقدم از آپارات می گوید

من همیشه وقتی فوتبال‌های خارجی در سطح لیگ‌های برتر جهان را می‌دیدم با خودم می‌گفتم چرا فیس‌بوک همیشه در گوشه زمین‌های فوتبال در بازی‌های مهم تبلیغ می‌کند؛ تا به راز آن رسیدم که برندسازی است.

نویسنده:ولی خلیلی

شما در روز برای تماشای انواع ویدئوها و کلیپ‌های طنز، ورزشی و... چقدر به سایت آپارات مراجعه می‌کنید؟ اصلا می‌توانید تصور کنید که روزانه بیش از 10 میلیون ویدئو در این سایت دیده می‌شود و کاربران فعال این سایت که حالا برای خود به یک رسانه بزرگ همچون تلویزیون تبدیل شده است 29 میلیون نفر هستند یعنی بیش از 40 درصد جمعیت ایران؟ اما سوال مهم‌تر این است که بنیان‌گذار یا بنیان‌گذاران این سایت که به نوعی باید آن را یوتیوب ایران دانست، چه فرد یا افرادی هستند و چگونه به فکر راه‌اندازی این سایت افتادند و ایده‌شان را اجرایی کردند؟

محمدجواد شکوری مقدم، دانشجوی برق- قدرت در دانشگاه امیرکبیر بود که پس از هفت، هشت ترم به دلیل عدم علاقه به رشته تحصیلی‌اش از ادامه حضور در دانشگاه انصراف داد و به دنبال کاری رفت که دوست داشت و از دوره نوجوانی به نوعی جذب آن شده بود: برنامه‌نویسی. او در ابتدای جوانی یعنی 19سالگی و هم‌زمان با حضور در دانشگاه ازدواج کرد و مسئولیت خانواده را برعهده گرفت ولی این موضوع هم باعث نشد به چیزی که دوست داشت پشت پا بزند و به امید پیشرفت در آینده، تحصیل در دانشگاه امیرکبیر را ادامه دهد، او تصمیم گرفت تا جوان است به دنبال مسیر درست در زندگی‌اش برود و جذب کاری شود که تصور می‌کرد در آن می‌تواند به موفقیت برسد و ایمان داشت که آن حرفه راه آینده‌اش خواهد بود.

خودش در یکی از استارت‌آپ ویکندهایی که در تهران برگزار شده درباره سال‌های شروع کارش گفته: «حدود 13 سال پیش (سال 1383-1384) بود که من در شرکت ایران سیستم که نزدیکی فامیلی با آن دارم کار برنامه‌نویسی می‌کردم و به این نتیجه رسیدم که فضای آنلاین، فضای قدرتمندی است برای اینکه ایده‌هایم را در آن به ثمر برسانم؛ این بود که از دانشگاه انصراف دادم و تمرکزم را گذاشتم روی ایده‌هایی که وجود داشت. البته در شروع کار خیلی از آنها به دیوار خورد ولی خسته نشدم و تازه یادم گرفتم که برای شروع کار و به نتیجه رسیدن آن اول باید تیم‌سازی همه‌جانبه‌ای داشته باشیم و بعد روی یک ایده خوب کار کنیم و در نهایت به دنبال اجرای آن باشیم. بعد از شکست‌های اول ما تیم خوبی را تشکیل دادیم و همین باعث شد که در مسیر درست قرار بگیریم.»

محمدجواد شکوری مقدم که از 16، 17 سالگی کار برنامه‌نویسی را شروع کرده بود، آن زمان به همراه دوستان و برادرش که یک تیم ساخته بودند به فکر راه‌اندازی یک شبکه اجتماعی در ایران افتادند. آن زمان در سال 1383، 1384 تازه اورکات به ایران رسیده و مخاطبان زیادی هم جذب کرده بود و همین اتفاق هم بود که باعث شد شکوری مقدم و دوستانش به فکر راه‌اندازی چیزی شبیه اورکات ولی به فارسی در ایران بیفتند. شبکه‌ای اجتماعی که «کلوب» نام‌گذاری شد و خیلی زود هم جای خود را در فضای وب فارسی پیدا کرد. «آن زمان یعنی سال 84 سرویس‌های فارسی پیچیده وجود نداشت. یک پرشین بلاگ بود و یک کلوب که ما راه‌اندازی کردیم و خب در آن شرایط استقبال خیلی خوبی هم از آن شد تا جایی که 3 سال بعد به فکر گسترش کار افتادیم و همین شد که میهن بلاگ را شکل دادیم و شرکت صبا ایده شکل گرفت. آن زمان دوتا از دوستان من که میهن بلاگ را داشتند به من پیشنهاد همکاری دادند و ما هم کار را کلید زدیم و تغییراتی در میهن بلاگ ایجاد کردیم که خدا را شکر موفق هم بود و همچنان هم جزو سایت‌های پربازدید در کشور است.»

اما سرمایه اولیه برای شروع کار شرکت صبا ایده و راه‌اندازی و توسعه سایت‌هایی شبیه کلوب و میهن بلاگ چقدر بوده است و محمدجواد شکوری مقدم و همراهانش چگونه این سرمایه را تامین کرده‌اند؟ سوالی که در پاسخ به آن شکوری مقدم در برنامه استارت‌آپ ویکند تهران گفت: «ما کارمان را از یک اتاق کوچک در شرکت ایران سیستم شروع کردیم و من یک پراید داشتم که فروختم و با برادرم با یک ماشین می‌رفتیم و می‌آمدیم. تقریبا در 7، 8 ماه اول هم توانستیم یک حداقل تبلیغاتی را جذب کنیم و کار را استارت بزنیم. تمام افرادی هم که به ما پیوستند به کار اعتقاد خیلی زیادی داشتند و توقع زیادی هم نداشتند و همین‌ها بود که دست به دست هم داد تا کار ما سر و شکل بگیرد. می‌دانید من اصلا به جذب سرمایه‌گذاری از سوی استارت‌آپ‌ها در ابتدای کار اعتقادی ندارم و هربار هم که فردی که می‌خواهد یک استارت‌آپی را راه‌اندازی کند و ایده‌ای دارد درباره سرمایه‌گذار از من سوال می‌کند، پیشنهاد می‌کنم که به فکر جذب سرمایه‌گذار حداقل در ابتدای کار نباشد و بعد از اینکه هرچیزی داشت فروخت و حداقل کمی کار را پیش برد و سر و شکل داد به دنبال سرمایه‌گذار بگردد. خیلی وقت‌ها سرمایه‌گذارها در ابتدای کار مسیر یک ایده را به دلیل کسب درآمد، تغییر می‌دهند و کار آن‌چنان که باید و شاید پیش نمی‌رود. [زیر گردنش را نشان می‌دهد] به نظرم هروقت کار به اینجا رسید باید یک استارت‌آپ جوان به فکر جذب سرمایه‌گذار باشد و آن زمان هم خیلی سریع تصمیم نگیرد؛ باید با سرمایه‌گذار‌های مختلفی وارد دیالوگ شوند، جلسات مختلفی برگزار کنند، حتی شام بروند بیرون تا در نهایت روحیه فرد را ببیند و متوجه شود که حس خوبی نسبت به او دارد و بعد وارد کار مشترک شوند. اگر به این نکته‌ها توجه نشود خیلی زود با مشکل مواجه می‌شوند و کار زمین خواهد خورد. نباید تنها به این فکر کرد که سرمایه‌گذار چقدر پول و منابع دارد بلکه باید دید چقدر از نظر حسی می‌توان با او ارتباط گرفت و کار کرد.»

آپارات چگونه شکل گرفت؟

حدود 3 سال بعد از راه‌اندازی و جا افتادن سایت میهن بلاگ حالا تیم محمدجواد شکوری مقدم و صبا ایده به تکاپو افتاده بودند تا کاری جدید ارائه کنند. در این بین ایده اصلی اضافه کردن سرویس ویدئو به سایت کلوب بود، نکته‌ای که با در خواست مخاطبان شبکه اجتماعی کلوب تیم صبا ایده به فکر آن رسیده بود و البته بعد از اجرای نهایی با توجه به وسعت کار تصمیم گرفته شد به صورت مستقل و تحت عنوان «آپارات» وارد میدان شود و به نوعی خلأ بارگذاری و دانلود تصویر را در کشور پر کند و به نوعی یک یوتیوب فارسی باشد. «آپارات تاکنون موفق‌ترین کار شرکتمان بوده است اما ما همیشه دوست داریم کار بعدی که انجام می‌دهیم موفق‌تر باشد. ولی اگر سوال این است که چرا آپارات موفق بوده، چون انتخاب درست یک ایده را داشتیم. آن زمان با خلأ جایی برای تماشای ویدئو روبه‌رو بودیم و یوتیوب هم فیلتر بود، به جز این همه بسترها هم برای تیم مهیا شده بود و ما در کارهای قبلی خیلی چیزها را یاد گرفته بودیم و از آن آموخته‌ها استفاده کردیم.»

تیم تشکیل بدهید

شکوری مقدم در ادامه می‌گوید: «پیشنهاد من به افرادی که می‌خواهند با هم کار بکنند یا کسانی که ایده‌ای برای شروع کار دارند این است که یک تیم تشکیل دهند و اول با هم رفیق باشند. اگر دوستی شکل گرفت کار را کلید بزنند و ساختار برای کار شکل بدهند؛ مثلا الان در شرکت ما که بیش از 60 نفر در آن کار می‌کنند، همه اعضا روی همه پروژه‌ها کار می‌کنند و این‌شکلی نیست که چند نفر روی میهن بلاگ کار کنند، چند نفر دیگر روی آپارات و... بلکه همه در همه کارها سهیم هستند، زیرا اگر غیر از این باشد وقتی یک پروژه‌ای گل می‌کند در یک مجموعه همه دوست دارند در آن حضور داشته باشند و اگر غیر از این باشد به مرور زمان نارضایتی در داخل گروه ایجاد می‌شود. از طرفی وقتی همه در کارها حضور دارند شما از افراد مختلف برای پیشبرد کار بهره می‌گیرید.»

البته در کنار همه این دلایل برای رشد و شکوفایی، شکوری مقدم راز اصلی پشت پرده شرکت صبا ایده را در «کار تیمی» می‌داند و نظرات جالبی در این‌باره دارد: «اعتقاد دارم مهم‌ترین دلیل پیشرفت کار ما داشتن یک تیم است و همیشه گفته‌ام که من به نمایندگی از طرف یک گروه خوب صحبت می‌کنم. آپارات و میهن بلاگ و... توسط یک شخص درست نشده‌اند بلکه یک گروهی وجود دارند که در کنار هم کار را پیش می‌برند. ما از همان ابتدا هم روی تیم تاکید داشته‌ایم و از زمانی توانستیم ایده‌هایمان را به نتیجه برسانیم که کار تیمی شکل گرفت. در شرکت صبا ایده یک تیم بی‌قرار و عملیاتی وجود دارد که دائم به فکر کار جدید است و به هر پروژه مثل یک هنر فکر نمی‌کند بلکه به دنبال تکامل است. وقتی جلسه‌ای داریم من به بچه‌ها می‌گویم وقتی برادران رایت داخل هواپیمایی که ساخته بودند نشستند باد عینکشان را ‌برد اما ما حالا در اتاق نشسته‌ایم و قهوه می‌خوریم؛ پس تکامل مهم است. البته ما برای نگه داشتن این تیم تلاش‌های بسیاری هم کرده‌ایم و شاید در تمام این سال‌ها فقط 10 نفر از ما جدا شده‌اند. ما در شرکتمان کارهای غیرشغلیِ جدی با هم انجام می‌دهیم و یک خانواده هستیم. مثلا هر سال دو تا سه روز همه با هم شمال می‌رویم و هیچ‌کاری انجام نمی‌دهیم و دوستی‌هایمان را عمیق‌تر می‌کنیم و اگر اصطکاکی هم باشد، آنجا حل می‌شود. علاوه بر این، آدم‌های جدیدی هم که به ما اضافه شده‌اند، دوستی‌ها و روابط ما را درک می‌کنند. ما در مجموعه برای جذب نیروی جدید وقت زیادی می‌گذاریم و هرکسی را به راحتی وارد این تیم نمی‌کنیم. تا کسی هماهنگ نباشد به گروه اضافه نخواهد شد؛ مصاحبه‌های مختلفی انجام می‌دهیم که معمولا در آخرین صحبت‌ها خودم حضور دارم و شاید تا سه ساعت هم ادامه داشته باشد. برای من مهم است که یک فرد چقدر می‌تواند با دیگران هماهنگ شود و به فرهنگ گروه ما می‌خورد یا نه. بعد از این است که تازه به این فکر می‌کنیم که از نظر فنی چقدر قوی است یا اینکه بحث مالی چگونه است. اگر از نظر حسی لحظه‌ای فکر کنیم که همخوانی ندارد، حتما با او قراردادی امضا نمی‌کنیم.»

آپارات چقدر مخاطب دارد؟

سایت‌های اینترنتی به ندرت آمارهای بازدید خود را منتشر می‌کنند اما مردادماه سال گذشته و بعد از حدود 7 سال از شروع کار مسئولان سایت آپارات آمارهایی از مخاطبان خود ارائه دادند. اعدادی که نشان‌دهنده اقبال بالا و رشد چشمگیر این سایت از نظر تعداد مخاطب است. نکته‌ای که باعث شده آپارات حالا بعد از گوگل بیشترین بازدید را در بین کاربران ایرانی داشته باشد. براساس آمارهای رسمی که از سوی سایت آپارات منتشر شده تا مرداد سال گذشته روزانه 10.5 میلیون ویدئو در این سایت تماشا شده که به گفته مسئولان این سایت معادل 119 سال تماشای ویدئو توسط یک نفر است. آپارات در سال تاسیس 60 هزار بازدید در روز داشت که این تعداد سه سال بعد به 2.2 میلیون و 5 سال بعد به 7.5 میلیون و سال گذشته به 10.5 میلیون بازدید رسید. طبق آمارهای سال گذشته، سالانه 7.6 میلیارد بازدید از صفحه آپارات صورت می‌گیرد. همچنین این سرویس ویدئویی 29 میلیون کاربر فعال ماهانه دارد که معادل 67.4 درصد کل جمعیت کشور است. علاوه بر اینها طبق آمارهای ارائه‌شده پربازدیدترین موضوعات در این سایت کلیپ‌های طنز است و بعد از آن ویدئوهای خبری جای گرفته‌اند. همچنین موضوعات مربوط به حوادث، موسیقی، ورزش، کارتون، هنر، علم و تکنولوژی و بانوان به ترتیب در رتبه‌های بعدی بازدید قرار دارند. از نظر کاربر نیز بیشترین کاربران آپارات را افرادی در رده سنی 25 تا 34 سال با حدود 44 درصد مخاطبان این سرویس تشکیل می‌دهند و بعد از این افراد جوانان بین 18 تا 24 سال با حدود 23 درصد بیشترین مخاطبان آپارات هستند.

محمدجواد شکوری مقدم که از 16، 17 سالگی کار برنامه‌نویسی را شروع کرده بود، آن زمان به همراه دوستان و برادرش که یک تیم ساخته بودند به فکر راه‌اندازی یک شبکه اجتماعی در ایران افتادند.

اما برای جذب این مخاطبان شکوری مقدم چه اقداماتی انجام داده؟ آیا این مخاطبان تنها به دلیل اینکه یوتیوب در ایران فیلتر است به آپارات مراجعه می‌کنند؟ شکوری مقدم در برنامه استارت‌آپ ویکند تهران در پاسخ به این سوالات گفت: «اوایل کار ما تصور می‌کردیم که اگر یک سیستم خوب طراحی کنیم و یک ایده مناسب داشته باشیم کار تمام است و با مخاطب روبه‌رو می‌شویم، البته که با مخاطب روبه‌رو می‌شوید ولی مخاطبان پایدار نخواهند بود و شما اثرگذاری لازم را نخواهید داشت، حتی قدرت چانه‌زنی کافی را هم نخواهید داشت. من همیشه وقتی فوتبال‌های خارجی در سطح لیگ‌های برتر جهان را می‌دیدم با خودم می‌گفتم چرا فیس‌بوک همیشه در گوشه زمین‌های فوتبال در بازی‌های مهم تبلیغ می‌کند؛ تا به راز آن رسیدم که برندسازی است. هیچ‌کس وقتی در استادیوم نشسته یا از تلویزیون فوتبال را تماشا می‌کند، فیس‌بوکش را چک نمی‌کند اما با این نوع تبلیغ و مانند آن فیس‌بوک برند خود را در ذهن همه جا انداخته است. یکی از تغییراتی که در ذهن تیم ما در این سال‌ها اتفاق افتاده است، مارکتینگ است. ما قبلا به این موضوع توجه لازم را نداشتیم اما حالا در کنار بحث‌های فنی به این موضوع هم توجه ویژه‌ای داریم و اگر مخاطبان ما افزایش یافته‌اند و میلیونی شده‌اند به دلیل برندسازی است.»

قصه یوتیوب و نتفلیکس ایرانی

منتشر شده در سرویس:

کارخانه دار